Zbyt długo żyłam dla innych Teraz chcę wybrać siebie.
Czasem człowiek budzi się w środku codzienności i nagle zdaje sobie sprawę, że cudze głosy brzmiały w jego głowie głośniej swoje własne. Tak właśnie stało się ze mną. Mówią na mnie Katarzyna, mam czterdzieści pięć lat, mieszkam w Krakowie i, jakkolwiek banalnie to brzmi, dopiero teraz pojęłam, że prawie pół wieku żyłam według cudzych zasad. Nie swoich. A ból z tego jest ciężki, głuchy, nieustający.
Niedawno spotkałam się z moją szkolną przyjaciółką, Agnieszką. Nie widziałyśmy się już prawie dziesięć lat, a to spotkanie stało się dla mnie impulsem, prawdziwym bodźcem do refleksji. Długo rozmawiałyśmy o życiu, dzieciach, rozczarowaniach. Nagle usłyszałam samą siebie kobietę, która nie żyje tak, jak chce, tylko tak, jak wciąż jej każą. I która już tego nie znosi.
Wszystko zaczęło się w dzieciństwie. Moi rodzice porządni, kategoryczni, uparci zawsze wiedzieli lepiej, co dla mnie odpowiednie. Decydowali o wszystkim: z kim się przyjaźnić, gdzie iść na studia, czym się zajmować, kogo słuchać. Marzyłam o pracy w sądzie, ale mama i tata uznali, że lepsza będzie filologia polska, i pewnego dnia, bez mojej wiedzy, złożyli za mnie papiery na uniwersytet.
Dostałam się. I tak krok za krokiem szłam cudzą ścieżką. Uczyłam się bez pasji, bez ochoty. Zdawała egzaminy, nie rozumiejąc, po co mi to. Ale rodzice byli dumni. Byłam grzeczną córeczką z wyższym wykształceniem.
Pracę też mi znaleźli w zwykłej szkole jako nauczycielkę języka polskiego. Trzęsłam się na samą myśl, że całe życie będę tłumaczyć zasady interpunkcji dzieciom, które nawet nie patrzą w oczy. Ale wzięłam tę pracę. Bo zawsze szłam tam, gdzie kazali.
A potem pojawił się Marek. Kolega ze szkoły, nauczyciel wf-u. Oświadczył się, a ja zgodziłam się. Nie z miłości, tylko z tęsknoty za uwolnieniem się spod rodzicielskiej kurateli. Widziałam w nim szansę na wolność. Ale jak bardzo się myliłam. Zamieniłam jedną klatkę na drugą.
Życie z Markiem było ciężkie. Był szorstki, despotyczny, nie znosił sprzeciwu. Dla niego byłam sprzątaczką, kucharką, kobietą na wezwanie. Każda próba rozmowy o uczuciach, szacunku, wolności wywoływała drwiny. Znosiłam to. Bo nie wiedziałam, jak przestać. Bo od dziecka wpojono mi: milcz, nie sprzeciwiaj się, dostosuj.
Jedynym światłem była córka. Była moim ratunkiem, oddechem. Dałam jej wszystko, czego sama nie miałam troskę, wsparcie, wolność wyboru. Wychowywałam ją z myślą: byle nie powtórzyła mojego życia. Gdy była w piątej klasie, zaczęłam odkładać pieniądze, chowając je przed Markiem, by w przyszłości dać jej szansę.
Po siódmej klasie wysłałam ją na naukę do Irlandii. To nie było łatwe. Dorabiałam, szyłam nocami, odmawiałam sobie wszystkiego, ale najważniejsze ona się uczyła, rozwijała, żyła. Teraz studiuje na uniwersytecie w Dublinie. Jest silna, mądra, niezależna. I mówię jej: zostań tam, żyj tak, jak chcesz. Zniosłam wszystko właśnie dla tego.
Wspierała mnie ciocia Halina jedyna osoba, która mnie naprawdę rozumiała. Nie miała dzieci i stała się dla mnie cichym aniołem stróżem.
A teraz teraz stoję przed lustrem i pierwszy raz od czterdziestu pięciu lat pytam się: Czego CHCĘ JA? Nie moi rodzice. Nie mąż. Nie społeczeństwo. Ja.
I znam odpowiedź. Chcę wolności. Chcę żyć w ciszy, czytać ulubione książki, pracować tam, gdzie czuję spokój, a nie gdzie każą. Chcę znów haftować obrazy, jak w młodości. Chcę wynająć mieszkanie, odejść od Marka, zacząć od nowa. Nie chcę już być cieniem w cudzym życiu.
Teraz szukam pracy. Przeszukuję ogłoszenia o wynajmie. Powoli, ale stanowczo układam drogę do nowej siebie. Nie będę już ofiarą. Nie pozwolę więcej nikomu decydować, jak mam żyć. Wiem, że późno, ale wybieram siebie. A jeśli ktoś spyta czy żałuję? Tak. Żałuję. Ale nie tego, że chcę odejść. Tego, że nie zrobiłam tego wcześniej.
