Dziennik, 15 marca
Spóźniłem się na swoją podmiejską kolejkę. Nie dlatego, że mnie coś zatrzymało – po prostu zawahałem się. Głupie, irytujące i, szczerze mówiąc, boleśnie beznadziejne. Stałem na pustym peronie Dworca Południowego, paląc po raz pierwszy od lat – otwarcie, jakbym już nie miał nic do stracenia – i patrzyłem, jak w ciemność oddalają się czerwone światła końca pociągu. Zaciągałem się łapczywie, jak gdyby w tym dymie mógł ukrywać się sens, którego od dawna brakuje. I nagle zrozumiałem: nie mam już dokąd się spieszyć. Tam, gdzie miałem jechać, nic się nie zmieni. A do domu… do domu nie chciałem wracać. Tam czekała tylko pustka. Tam wszystko, co sam kiedyś zostawiłem.
Powłóczyłem się wzdłuż peronu, jakby w nadziei, że znajdę inną drogę, inną szansę, inny zakręt. Ale poza mokrym asfaltem, brudnymi kałużami i własnym odbiciem w nich nie było niczego. Deszcz dopiero zaczynał padać – drobny, zimny, niemal niezauważalny. Wszedłem do poczekalni – starej, przewiewnej, z pęknięciami na suficie, zapachem rdzy, wilgoci i czasu, który tu stanął w miejscu.
Kalendarz mówił, że to wiosna, ale w poczekalni nadal pachniało zimą. Zgrzytały kaloryfery, które bardziej trzeszczały niż grzały, pod ławkami zbierał się brud, a od ścian ciągnął chłód. Przy oknie siedziała kobieta, może czterdziestoletnia, z chłopcem wyglądającym na osiem lat. Jadł zimne pierogi z plastikowego pojemnika, starannie, jakby wykonywał zadanie. Miał na sobie mundurek szkolny, a na kolanach starannie złożony płaszcz. U nóg – wytarta torba. Gryzł z wysiłkiem – pierogi pewnie stwardniały na kamień. Kobieta wpatrywała się w okno, a raczej przez nie. Miała podkrążone oczy, ręce splecione na kolanach, jak u kogoś, kto trzyma się ostatkiem sił. Palce drżały. Jakby coś w środku miało zaraz pęknąć.
Nie zwróciłbym na nich uwagi, gdyby nie jej głos:
– Rozumiesz, że on nie wróci?
Wypowiedziała to cicho, jakby zdzierała te słowa z siebie paznokciami. Jakby wypluwała kamień. Chłopiec nie zareagował. Tylko skinął głową i jadł dalej. Tak, jakby słyszał to już wcześniej. Jakby w tych słowach nie było nic nowego.
Zrobiło mi się wstyd. Nie za nich – za siebie. Za to, że podsłuchałem. Za to, że też kogoś nie doczekałem się, że odszedłem. Zapragnąłem wyjść na deszcz, przemarznąć, oczyścić się do kości, zapomnieć. Wstałem, podszedłem do drzwi, i wtedy usłyszałem:
– Nie złosz się na niego. Po prostu nie potrafił. Jest słaby.
Na słowie „słaby” jej głos zadrżał, jakby właśnie teraz, mówiąc to na głos, zrozumiała – ostatecznie. Chłopiec mocniej ścisnął widelec. Kostki palców zrobiły się białe. Milczał.
Nie wyszedłem. Z jakiegoś powodu wróciłem, usiadłem bliżej nich. Nie by się wtrącać – po prostu nie wiedziałem, gdzie indziej być. Ta cisza między nimi – miała w sobie więcej prawdy niż jakikolwiek krzyk. Kobieta spojrzała na mnie. Szybko, bez gniewu. Po prostu wzrok kogoś, kto jest zmęczony.
– Przepraszam – powiedziałem. – Mój pociąg odjechał trochę wcześniej.
Skinęła głową. Twarz miała nieruchomą, jakby z kamienia. A chłopiec nagle spojrzał na mnie i zapytał:
– A pana kto odszedł?
Pytanie było proste, jakby nie wymagało odpowiedzi. Albo wymagało – właśnie teraz, właśnie tutaj.
– Ja sam – odparłem. – Ja sam odszedłem.
Skinął. Jakby zrozumiał. I dodał:
– A teraz dokąd?
– Nie wiem – wzruszyłem ramionami. – Na razie tutaj. Potem – zobaczymy.
Kobieta wstała. Ostrożnie, jakby nogi miała z waty.
– Chodź, Jasiek. Za dwadzieścia minut mamy autobus.
Chłopiec w milczeniu schował pojemnik, zapiął torbę. Wyszli. Nie obejrzeli się. Tylko drzwi za nimi zatrzasnęły się – i już. Rozpłynęli się. A ja zostałem. Sam. W tej poczekalni, gdzie czas się zatrzymał, gdzie w powietrzu unosił się zapach czyjegoś życia.
Spojrzałem na ławkę. Leżała tam chusteczka. Pognieciona, zmięta. Podniosłem ją i wyrzuciłem. Jakby wraz z nią odrzuciłem cząstkę tego, od czego już dawno powinienem był odejść.
Siedziałem w milczeniu dobre pół godziny. A potem wszedł staruszek. Niski, w zniszczonej kurtce, z teczką pod pachą. Pachniał miętową maścią i apteką. Usiadł obok. Nic nie powiedział. Po prostu siedzieliśmy. Kilka minut.
A potem odezwał się:
– Przychodzę tu codziennie. Przywykłem. Spotykaliśmy się tu z żoną. Ona… – urwał, westchnął. – No, teraz jej nie ma. A ja i tak przychodzę. Głupie, prawda? Ale inaczej nie potrafię.
Skinąłem głową.
– Miał pan miłość?
– Miałem. Głupią.
– Nie ma głupiej miłości – powiedziałem. – Jest tylko nietrafiona w czasie.
Nie dodał już ani słowa. Wyszedł, zostawiając po sobie mokre ślady na podłodze. A ja wyszedłem za nim. Deszcz prawie ustał. Krople spadały rzadko, leniwie. Nad torami unosiła się lekka mgiełka, jakby dworzec wydychał powietrze.
Patrzyłem, jak odchodzi – powoli, jakby rozpływał się w powietrzu. Mały, kruchy, jak figurka, którą może zdmuchnąć wiatr. I nagle zrozumiałem: chcę wrócić do domu. Nie do mieszkania. Do siebie. Do miejsca, gdzie wciąż jest światło. Tam, gdzie na ciebie czekają, nawet jeśli odszedłeś.
Podszedłem do kasy i kupiłem bilet.
Kolejka przyjechała punktualnie. Dokładnie. Jakby dziś los postanowił się nie spóźniać. Wszedłem do wagonu – bez pośpiechu, jakbym wreszcie po długim czasie znalazł właściwy kierunek.
