Zawołałem przez okno:
Mamo, czemu tak wcześnie? Zmarzniesz!
Odwróciła się i pomachała łopatą na powitanie:
Dla was, leniuchy, się staram.
A następnego dnia mamy już nie było…
Do dziś nie potrafię spokojnie przechodzić obok naszego podwórka…
Za każdym razem, gdy widzę tę ścieżkę, coś ściska mi serce tak mocno, jakby ktoś trzymał je w dłoni. To ja zrobiłem to zdjęcie drugiego stycznia…
Po prostu szedłem, zobaczyłem ślady na śniegu i się zatrzymałem.
Zrobiłem zdjęcie, sam nie wiedząc po co. A teraz to zdjęcie to jedyna pamiątka tamtych dni…
Sylwestra spędzaliśmy jak zwykle, całą rodziną.
Mama już od rana trzydziestego pierwszego była na nogach. Obudził mnie zapach smażonych kotletów i jej głos dobiegający z kuchni:
Synu, wstawaj! Pomóż mi dokończyć sałatki, bo wasz tata zje wszystkie składniki, zanim się obejrzymy!
Zszedłem na dół w piżamie, potargane włosy, ledwo żywy. Stała przy kuchence w swoim ulubionym fartuchu w morele, który podarowałem jej jeszcze w liceum. Uśmiechała się, poliki czerwone od gorąca z piekarnika.
Mamo, pozwól najpierw chociaż kawę wypić jęknąłem.
Kawa później! Najpierw jarzynowa! zaśmiała się i podała mi miskę z upieczonymi warzywami. Kroisz drobno, jak lubię. Nie takie klocki jak ostatnio, co pół talerza zajmowały.
Kroiliśmy, rozmawialiśmy o wszystkim i o niczym.
Opowiadała, jak to dawniej Nowy Rok był bez tych wszystkich sałatek, tylko śledź pod pierzynką i mandarynki, które jej tata przynosił z pracy po znajomości.
Tata przyszedł z choinką ogromną, niemal do sufitu.
No to panie, przyjmujemy królową! zawołał dumnie od progu.
Ojej, tato, całą puszczę przewróciłeś? zdziwiłem się.
Mama spojrzała i rozłożyła ręce:
Piękna, piękna, ale gdzie ją postawimy? W zeszłym roku była mniejsza, łatwiej było…
Ale i tak pomagała ją ubierać. Ja z siostrą Zosią wieszaliśmy lampki, a mama wyciągnęła stare bombki te z mojego dzieciństwa.
Pamiętam, jak wzięła szklanego aniołka i cicho powiedziała:
Tego kupiłam ci na pierwszy Nowy Rok. Pamiętasz?
Pamiętam, mamo skłamałem.
Tak naprawdę nie pamiętałem, ale kiwnąłem głową. Mama tak się cieszyła, kiedy udawałem, że pamiętam tego aniołka…
Brat przyjechał bliżej popołudnia. Jak zwykle z hałasem z siatkami, prezentami, butelkami.
Mamo, tym razem mam dobre szampany! Nie jak w zeszłym roku kwasiory!
Oj, synku, byleście się nie upili wszyscy zaśmiała się mama i przytuliła go mocno.
O północy wszyscy wyszliśmy na podwórko.
Tata z bratem odpalali fajerwerki, Zosia piszczała z radości, a mama stała obok mnie, mocno objęła ramieniem.
Patrz, synku, jak pięknie szeptała. Jaka dobra mamy życie…
Objąłem ją w odpowiedzi.
Najlepsze, mamo.
Piliśmy szampana z butelki po kolei, śmialiśmy się, jak petarda poleciała w stronę sąsiedniej szopy.
Mama trochę podchmielona, w filcowych kapciach tańczyła do Pada śnieg, a tata uniósł ją w ramionach. Wszyscy ryczeliśmy ze śmiechu.
Pierwszego stycznia cały dzień się leniliśmy. Mama znowu gotowała tym razem pierogi i galaretę.
Mamo, dość już! Jesteśmy okrągli jak piłki! marudziłem.
Daj spokój, zjesz, Nowy Rok trwa tydzień zbywała mnie.
Drugiego stycznia, znowu jak zawsze, wstała pierwsza.
Usłyszałem trzaśnięcie drzwi, zajrzałem przez okno a ona już na podwórku z łopatą. Odgarnia śnieg. W starym puchatym płaszczu, chustka na głowie.
Wszystko porządnie: od furtki aż do ganku wąska, równa ścieżka. Zgarnia śnieg pod ścianę domu, tak jak lubiła.
Zawołałem przez okno:
Mamo, czemu tak wcześnie? Jeszcze się przeziębisz!
Odwróciła się, zamachała łopatą:
Lenie, całej zimy będziecie brnąć do domu po kolana w śniegu! Lepiej czajnik nastaw!
Uśmiechnąłem się i poszedłem do kuchni. Wróciła po pół godzinie, poliki czerwone, oczy błyszczące.
Już, jest porządek powiedziała i usiadła do kawy. Ładnie wyszło, prawda?
Ładnie, mamo. Dzięki.
To był ostatni raz, kiedy słyszałem jej taki pogodny głos.
Trzeciego stycznia rano powiedziała cicho:
Dziewczyny, coś mnie kłuje w piersi. Niby nie mocno, ale nieprzyjemnie.
Od razu się zmartwiłem:
Mamo, może wezwać karetkę?
Daj spokój, synku. Przemęczyłam się. Tyle szykowałam, biegałam. Położę się, przejdzie.
Położyła się na kanapie, a my z Zosią siedzieliśmy obok. Tata pojechał po leki do apteki.
Jeszcze żartowała:
Nie patrzcie na mnie tak, jakby już koniec świata był. Ja was wszystkich przeżyję.
A potem nagle zrobiła się blada. Złapała się za pierś.
Oj… źle mi… Bardzo źle…
Szybko wezwaliśmy karetkę. Trzymałem ją za rękę i szeptałem:
Mamusiu, trzymaj się, zaraz przyjadą, wszystko będzie dobrze…
Spojrzała na mnie i ledwo słyszalnie powiedziała:
Synku, bardzo was kocham… Nie chcę się żegnać…
Ratownicy przyjechali błyskawicznie, ale… nie mogli już nic zrobić. Zawał. Wszystko trwało tylko kilka minut.
Siedziałem na podłodze w korytarzu i wyłem jak dziecko. Nie mogłem uwierzyć. Jeszcze dzień wcześniej tańczyła z nami przy fajerwerkach, śmiała się, a dziś…
Z trudem wyszedłem na podwórko. Śnieg prawie nie padał. I zobaczyłem jej ślady. Te same drobne, poukładane, prosto od furtki do ganku i z powrotem. Takie, jakie zawsze zostawiała.
Stałem i długo patrzyłem na nie, pytając Boga: Jak to możliwe, że jeszcze wczoraj człowiek chodził po tym podwórku, zostawiał ślady, a dziś już go nie ma? Ślady są, a mamy brak…
Wydawało mi się, czy nie, jakby wyszła po raz ostatni drugiego stycznia żeby zostawić nam czystą ścieżkę. Żebyśmy mogli nią przejść już bez niej.
Nie zasypałem tych śladów. Poprosiłem, żeby nikt ich nie usuwał. Niech będą, póki sam śnieg ich nie zasypie na zawsze.
To ostatnia rzecz, którą dla nas zrobiła. Nawet w nieobecności jej troska prześwitywała spod śniegu.
Po tygodniu napadało mnóstwo śniegu.
Trzymam tamto zdjęcie z jej ostatnimi śladami.
Co roku, trzeciego stycznia, oglądam je, a potem patrzę na pustą ścieżkę pod domem. I boli tak bardzo wiedzieć, że tam pod śniegiem zostawiła swoje ostatnie ślady.
Te, po których wciąż idę za nią…
