Przyjaciele pojawili się z pustymi rękami przy suto zastawionym stole i wtedy właśnie zamknęłam lodówkę.
Zbyszek, jesteś pewien, że trzy kilo karkówki wieprzowej wystarczą? Ostatnio zjedli wszystko do czysta, nawet chleb moczyli w sosie. A Halinka jeszcze poprosiła o pojemnik dla pieska, a potem wrzucała na Facebooka zdjęcia mojego pieczenia jakby to był jej popisowy numer kulinarny.
Krystyna nerwowo miętosiła róg kuchennego ręcznika, rozglądając się po kuchni, która wyglądała jak po przejściu szarańczy. Dochodziło dopiero południe, a ona już słaniała się na nogach. Od szóstej rano na nogach: najpierw targ, szukanie najświeższego mięsa, potem Biedronka po delikatesowe specjały i mocny alkohol, potem niekończące się siekanie, gotowanie, smażenie.
Zbyszek, mąż Krystyny, tkwił przy zlewie, melancholijnie obierając ziemniaki. Sterta obierek piętrzyła się imponująco, podobnie jak jego ciche rozdrażnienie, które jednak bacznie ukrywał.
Krysia, no chyba starczy? westchnął, płucząc kolejną bulwę. Trzy kilo mięsa na czterech gości i nas dwoje? To pół kilo na głowę, rozumiesz? Przejedzą się, zobaczysz. Zresztą ty się i tak napracowałaś: kawior, łosoś, cała misa sałatek. To przecież nie wesele, tylko takie małe parapetówkowe spotkanie, choć lekko spóźnione.
Ty nic nie rozumiesz odparła, mieszając gęsty sos na patelni. Przecież to Basia z Mietkiem i Grażyna z Romkiem. Nasi starzy przyjaciele. Nie widzieliśmy ich wieki, oni specjalnie z drugiego końca Warszawy przyjeżdżają. Głupio byłoby, gdyby stół u nas był skromny. Jeszcze powiedzą, żeśmy się dorobili, kupiliśmy mieszkanie i teraz skąpimy.
Krystyna od zawsze była z tych gościnnych. Gościnność miała we krwi po babci, co nawet z gwoździa zrobiłaby obiad i wykarmiła pluton harcerzy. U Krystyny pusty stół był osobistą porażką. Gdy goście to uczta jak Bozia przykazała. Gdy święto to stół musi uginać się od jadła. Tydzień układała menu, szukała przepisów w internecie, skrupulatnie odkładała z pensji na ten drogi koniak dla Mietka i to francuskie wino, które lubi Basia.
Dobrze by było, gdyby choć raz coś przynieśli mruknął Zbyszek. Ostatnio na urodzinach Romka nosiliśmy prezent, własny alkohol, a ty jeszcze piekłaś tort. A oni? Pamiętasz jak byliśmy u nich po prostu? Herbata z ekspresówki i sucharki z zeszłego wieku.
Nie bądź drobiazgowy, Zbysiu żona popatrzyła na niego z wyrzutem. Wtedy mieli kredyt i remont. Teraz się chyba jakoś odbili. Mietek dostał awans, Grażyna nowy płaszcz kupiła, chwaliła się. Może coś przyniosą. Tort na przykład, albo owoce. Nie robiłam deseru, dałam Basi delikatną podpowiedź, że słodkie mają wziąć oni.
O piątej po południu mieszkanie lśniło, a stół wyglądał niczym ekspozycja w delikatesach na Nowym Świecie. W centrum galaretowany jęzor, wokół miski z sałatką jarzynową z rakami (bezkiełbasową, jak należy!), śledź w pierzynce z kawiorem, wędliny własnej roboty. W piekarniku dochodziła karkówka z ziemniakami po chłopsku i grzybami. W lodówce chłodziła się Finlandia, ten specjalny koniak co to Mietek go wielbi, i trzy butelki wina.
Krystyna, zmęczona, ale zadowolona, ubrała najlepszą sukienkę, poprawiła włosy i zasiadła w fotelu czekając na dzwonek do drzwi.
Stresuję się, wyznała, gdy mąż dopinał guziki koszuli. To pierwsze spotkanie w naszym nowym M. Chciałabym, żeby wszystko było idealnie.
Równo o siedemnastej rozległ się dzwonek. Znajomi punktualni jak zawsze.
Krystyna poleciała do drzwi. Na progu stanęła rozgadana kompania. Basia w tej słynnej nowej norekowej kurtce, która była droższa od połowy remontu Krystyny, Mietek w skórzanej kurtce, Grażyna z makijażem jak z magazynu i Romek lekko już w stanie wskazującym.
Hurra! Nowe gniazdko! wykrzyknęła Basia, wpadając do przedpokoju i zostawiając za sobą chmurę ciężkich perfum. No, dawajcie, pokażcie pałac!
Głośno zdejmowali okrycia, rzucając je na ręce Zbyszkowi, który ledwo nadążał odwieszać kurtki i płaszcze. Krystyna stała trochę z boku, uśmiechała się, ale nie mogła nie patrzeć, czy goście trzymają coś w rękach.
Nic. Zupełnie pusto. Ani torby, ani tortu, ani flaszki wina, nawet Wawelka dla dzieciaka.
A gdzie zaczęła Krystyna, ale od razu się ugryzła w język. Może zostawili w aucie? Albo mają coś w kieszeni?
Kryśka, szczupłaś! Grażyna cmoknęła ją w policzek, nawet butów nie zdejmując, i od razu pognała dalej. No i mieszkanie skromnie, ale porządnie. Tapety do malowania? Ech, jak w biurowcu. Trzeba było dać satynę, od razu lepsze wrażenie.
Lubimy minimalizm, odburknął Zbyszek, wpuszczając wszystkich do salonu. Stół nakryty, zapraszamy.
Wszyscy się rozparli przy stole. Gdy Mietek zobaczył jedzenie, aż mu się oczy zaświeciły.
Ooo, co to za uczta! zatarł ręce. Kryśka, mistrzyni domowych stołów! Wiedziałem, po co tu jadę. Od rana głodujemy, zostawiliśmy sobie żołądki na twoją słynną karkówkę.
Zasiedli. Krystyna poleciała po gorące zakąski kawałki grzybowego pasztetu w kokilkach. Myślała nerwowo: może jednak prezent włożyli do koperty? Może dadzą potem?
Gdy wróciła z tacą, goście już grzebali widelcami w sałatkach nawet nie czekając na toast.
O, insalata jarzynowa, bajka! sapnął Romek. Zbyszek, lej! Ile można czekać, suszy w gardle!
Zbyszek nalał wódki panom, paniom wina.
To za nowy dom! wzniosł toast Mietek. By ściany nie pękały, sąsiad nie zalał. No, po prostu na zdrowie!
Wypił duszkiem, powąchał mankiet (choć na stole sterczały lniane serwetki) i już sięgnął po łososia.
Kryśka, a czemu wódka nie była zmrożona? spytał z pełną buzią. Trzeba było wrzucić w zamrażarkę.
Była w lodówce, Mietek, powiedziała cicho Krystyna, już czując jak powoli gotuje się w niej irytacja. Pięć stopni, jak norma każe.
Phi, nie to samo Wódka ma być lodowata! No dobra, z braku laku, może być. A koniaczek jest? By się polało…
Jest, potwierdziła Krystyna. Ale może najpierw coś zjedzmy?
Jedno drugiemu przecież nie szkodzi! ryknął Romek wesoło.
Zabawa nabierała rozmachu. Jedzenie znikało w tempie olimpijskim. Goście pochłaniali wszystko jakby tydzień wcześniej siedzieli na sucharach i kranówie. A do narzekania byli pierwsi.
Śledzik pod pierzynką trochę suchy, zrecenzowała Basia, nakładając sobie trzecią porcję. Dałaś za mało majonezu? Oszczędzasz?
Sama robię domowy majonez, nie taki tłusty, tłumaczyła się Krystyna.
Daj spokój, Kryśka, szkoda czasu na takie ceregiele, rzuciła Grażyna. W sklepie kupić słoik, zalać super i szybko. A kawior taki drobniutki To łosoś? Lepiej było kupić pstrąga, tańszy i większy.
Krystyna zerknęła na Zbyszka. Siedział czerwony, ściskał widelec aż pobielały mu knykcie.
A opowiedzcie, jak u was! próbował zmienić temat Zbyszek. Basia, ty chyba byłaś w Egipcie ostatnio?
Oj, byłam! i Basia aż zwiesiła głowę z zachwytu. Sam luksus! Pięć gwiazdek, wszystko w cenie, owoce morza, szampan do śniadania. Tam sobie torbę kupiłam, oryginał! Dziesięć tysięcy wydałam, ale warto było. Mietek lamentował, ale przecież żyje się raz!
Kobiety to sójki, przytaknął Mietek, rozlewając koniak bez pytania. Ja to już na nową brykę zbieram. SUV-a. Oszczędzamy. Nie wydajemy na jakieś remonty.
Że co? nie zrozumiała Krystyna.
No, mury to mury, podsumowała Grażyna. My wprowadziliśmy się dziesięć lat temu, ściany jak były po babci, tak są. Za to co roku wyjazd nad morze, cuda w szafach, restauracje. A wy tylko inwestujecie w beton. Nuda.
Apropos restauracji, wtrącił Romek, wycierając tłustą gębę serwetką i rzucając ją na obrus. Byliśmy wczoraj w Starym Młynie. Szama przednia. Rachunek na sześć stówek, ale warto! To nie to co domowa mizeria. Kryśka, a kiedy jakieś mięcho? Te sałatki to niby wstęp, mięsa się chce!
Krystyna wstała zebrać puste talerze. W środku aż się jej trzęsło. Dopiero te osoby przechwalały się torebkami po dziesięć tysięcy i kolacją za sześć stówek, a przyszli do jej domu z pustymi rękami. Nawet kwiatka nie przynieśli. Nawet Milki.
Ruszyła do kuchni. Za nią Basia niby z pomocą, a tak naprawdę na pogaduchę.
Kryśka, masz rozmach, ale widać, żeś się wyprztykała, szepnęła, opierając się nonszalancko o framugę. Winka takie sobie. My byśmy dali lepsze dla gości.
Basia, to francuskie, sto pięćdziesiąt złotych za butelkę, syknęła Krystyna, wkładając talerze do zmywarki.
Żartujesz? Naciągnęli cię! Kwaśne jak ocet. A powiedz, dasz coś na wynos? Bo mam kaca w planie, a gotować się jutro nie chce. Mięsko, sałatka Przecież ci wszystko zostanie.
Krystynie opadły ręce. Odwróciła się do Basi.
Chcesz jedzenie na wynos?
No przecież zawsze tak robimy! Oszczędność! zachichotała Basia. A będzie deser? Zachciało mi się na słodko. Tort masz?
Przecież mówiłaś, że tort od was Krystyna przypomniała delikatnie.
Ja? No coś ty! W życiu! Nie jem słodkiego, dieta. Myślałam, że upieczesz swój Mazurek. Zawsze ci świetnie wychodził. Albo coś byś kupiła, przecież już bogata jesteś, z mieszkaniem.
Krystyna postawiła talerz na blat i usłyszała wyraźny stuk porcelany.
Czyli zakładaliście, że mam wszystko, powtórzyła. Że jestem bogata.
No jasne! Basia nie wychwyciła ironii. Kredyt spłacacie, remont poleciał, forsa chyba się sypie. A my biedni krewni, na Malediwy ciułamy. No, przynoś mięcho, chłopy już widelecem stukanie zaczęli.
Krystyna patrzyła na Basię. W głowie przewinęły się sceny: jak pożyczała jej forsę na last minute, a tamta oddawała pół roku i ani razu nie podziękowała. Jak Mietek prosił Zbyszka o pomoc w przeprowadzce i nawet na paliwo nie sypnął. Jak oni pojawiali się na wszystkich świętach i wyżerali, a do siebie zapraszali raz na ruski rok i karmili tanimi pierogami.
Krystyna podeszła do piekarnika. Otworzyła drzwiczki. Cudowny zapach mięsa z czosnkiem, ziołami i kurkami rozlał się po kuchni. Skórka złocista, sok ładnie bulgocze Za tym kawałkiem mięsa stała jej harówka i pół pensji.
Spojrzała na lodówkę, gdzie na górnej półce pysznił się tort-beza z owocami zamówiony w cukierni za dwieście złotych, bo przecież chciała zrobić niespodziankę, mimo ustaleń.
Zamknęła piekarnik. Wyłączyła gaz. Po czym mocno przycisnęła drzwi lodówki.
Mięsa nie będzie ogłosiła głośno.
Że jak? zapytała Basia z szeroko otwartymi oczami. Przypaliło się?
Nie. Po prostu nie będzie.
Krystyna weszła do pokoju. Chłopy już dolewali, rozprawiając o polityce. Zbyszek siedział nieszczęśliwy.
Proszę państwa, odezwała się Krystyna dobitnie. Uczta skończona.
Wszyscy zamarli i spojrzeli na nią. Mietek z szotem w pół drogi do ust.
Krycha, żartujesz? zdziwił się Mietek. Jak skończona, jak my nawet drugiego nie tknęliśmy! Miała być mięcha!
Miała być potwierdziła Krystyna. Ale zmieniłam zdanie.
Co to, jaja sobie robisz? Jesteśmy głodni! Sałatki to za przeproszeniem trawa. Dawaj mięcho!
Mięso zostaje w piekarniku. Tam jego miejsce. A wy, drodzy, wkładajcie płaszcze i wracajcie do siebie. Albo idźcie do tej waszej restauracji za sześć stówek. Tam was obsłużą.
Zwariowałaś? wybałuszył oczy Romek. Zbyszek, utemperuj ją, co ty na to? Przecież my goście!
Zbyszek podniósł się spokojnie. Spojrzał na żonę, potem na przyjaciół. Widział jak Krystyna cała dygocze ze złości, jak jej się oczy szklą. Zrozumiał wszystko.
Krystyna nie zwariowała odezwał się spokojnie. Krystyna jest zmęczona. Przyszliście do nas, nie przynosząc nawet suchara, wyżarliście mój koniak, zjechaliście jedzenie mojej żony, nazwaliście nasze wino octem, mieszkanie biurem. I domagacie się jeszcze mięsa?
Przecież żartowaliśmy! ryknęła Basia. Nie mamy już w ogóle poczucia humoru? Tortu zapomnieliśmy, no i co. Przecież daliśmy dobrą zabawę, atmosferę!
Za nasz rachunek ta wasza zabawa? prychnęła Krystyna. Dziękuję bardzo. Całą sobotę stałam przy garach. Wydałam pół pensji, żeby poczuć, że komuś sprawię przyjemność. A wy pasożyty śniadaniowe. Ci od Malediwów, ale żałujący dziesięciu złotych na Merci.
O, to pięknie! Mietek zerwał się i przewrócił krzesło. Jeszcze nam wypominasz? Zaksztuć się swoją karkówą! Chodźcie, niech nas tu więcej nie będzie, sknery jedne!
Zbierajcie się, powiedział spokojnie Zbyszek, podchodząc do drzwi i szeroko je otwierając. I nie zapomnijcie swoich pojemników. Pustych.
Goście wynieśli się z wrzaskiem i trzaskaniem drzwiami. Basia krzyczała, że Krystyna nie jest już jej przyjaciółką i wszystkim powie, jaka jest wyrodna. Grażyna szeptała coś o zmarnowanym wieczorze. Panowie przeklinali.
Gdy zasunęły się drzwi po ostatnim gościu, w mieszkaniu zapanowała cisza. Krystyna stała pośrodku salonu i patrzyła na obraz bitwy: brudne talerze, ślady wina na obrusie, zmięte serwetki.
Zbyszek przytulił ją za ramiona.
I co, jak się czujesz? spytał cicho.
Trzęsą mi się ręce, przyznała Krystyna. Zbysiu, może faktycznie jestem sknera? Może trzeba było nakarmić ich i machnąć ręką? Goście przecież
Nie jesteś sknera, Krysia. Po prostu zaczęłaś wreszcie szanować siebie. Jestem z ciebie dumny. Serio. Sam bym ich pogonił, gdybyś nie zaczęła. Przesadzili na całej linii.
Krystyna westchnęła i mocniej wtuliła się w męża.
A mięso? spytał po chwili ze śmiesznym błyskiem w oku. Jest tam jeszcze? Tak pachnie, że ślinianki mi eksplodują.
Krystyna roześmiała się. Pierwszy raz tego wieczoru szczerze i beztrosko.
Jest, Zbyszczek. I tort jest. Ogromny, z owocami.
Ustawili się przy stole, przesuwając talerze po uczcie. Krystyna wyjęła z piekarnika pachnącą, chrupiącą karkówkę. Przystroiła tort. Nalała sobie i mężowi tego kwaśnego wina, które w rzeczywistości było kremowym, wybornym Bordeaux.
Za nas powiedział Zbyszek, stukając się kieliszkiem i za to, by nasz dom odwiedzali tylko ludzie z szerokim sercem, a nie pustą łyżką.
Jedli mięso, które rozpuszczało się w ustach. Delektowali się ciszą i własnym towarzystwem. I to była najlepsza kolacja w ich życiu.
Po godzinie komórka Krystyny zabrzęczała. SMS od Basi: Ale jesteś wredna! Siedzimy w Macu, dusimy się hamburgerami przez ciebie! Możesz się chociaż odrobinkę wstydzić!
Przeczytała, uśmiechnęła się i kliknęła Zablokuj. To samo uczyniła z numerem Grażyny, Mietka i Romka.
Lista kontaktów skróciła się o cztery osoby. Ale życie natychmiast zyskało więcej powietrza. A lodówka była pełna pysznego jedzenia, które im z Zbyszkiem spokojnie starczy na tydzień. I ani jeden okruszek nie dostanie się tym, którzy na to nie zasługują.
Ta opowieść przypomina, że przyjaźń to droga dwukierunkowa a czasem zamknięta lodówka potrafi skuteczniej niż tysiąc słów obronić szacunek do samej siebie.
