Jedyny mężczyzna w rodzinie Podczas śniadania starsza córka, Weronika, zerknęła na ekran smartfona i spytała: – Tata, widziałeś dzisiejszą datę? – Nie, a co z nią nie tak? Zamiast odpowiedzi, córka odwróciła ekran: wyświetlały się trzy jedenastki – 11.11.11, czyli 11 listopada 2011 roku. – To przecież twoja szczęśliwa liczba – jedenaście, a dziś aż trzy razy z rzędu. Będziesz miał świetny dzień! – Gdyby tylko twoje słowa miały moc, córciu – uśmiechnął się Walerian. – Oj tak, tatusiu – wtrąciła młodsza, Nadia, nie odrywając wzroku od telefonu. – Horoskop zapowiada dla Skorpionów przyjemną znajomość i prezent na całe życie. – Niezłe. Może gdzieś w Europie albo Ameryce umarł nieznany krewny. Tylko my jesteśmy spadkobiercami, i oczywiście był milionerem… – Tata, co ty, co to za drobnostka? Przecież to pewnie miliarder – podchwyciła żart Vera. – Ano, faktycznie, milion to dla nas za mało. Co zrobimy z taką fortuną? Może najpierw kupimy willę we Włoszech albo na Mazurach? Potem jacht… – I helikopter! – dołączyła się Nadia. – Chcę swój własny śmigłowiec… – Nie ma sprawy. Będzie dla ciebie śmigłowiec. A dla ciebie, Weroniko? Czego sobie życzysz? – Chcę zagrać w filmie w Bollywood, z Salmanem Khanem. – Phi, drobnostka. Zadzwonię do Amitabha Bachchana, wszystko załatwimy… No dobrze, marzycielki, kończymy śniadanie, bo zaraz wychodzimy. – No tak, nawet pomarzyć nie można – westchnęła Nadia. – A kto powiedział, że nie można? Nawet trzeba marzyć – Walerian dopił herbatę i wstał od stołu. – Tylko nie zapomnijcie o szkole… Ten poranny dialog przypomniał się Walerianowi pod wieczór, w supermarkecie, gdy pakował zakupy do toreb. Dzień dobiegał końca i wcale nie był wyjątkowy, przeciwnie – przybyło pracy, musiał zostać dłużej, był wykończony. Nawet żadnej nowej znajomości nie było, o prezencie na całe życie nie wspominając. „Szczęście przeleciało bokiem jak tramwaj przez Warszawę” – uśmiechnął się do siebie, wychodząc ze sklepu. Obok jego wiernego, od ćwierć wieku służącego rodzinie „Poloneza”, kręcił się chłopak. Wyglądał na bezdomnego: zaniedbany, w podartym ubraniu, na lewą stopę trampki nieokreślonej barwy, na prawą wytarty zimowy but z niebieskim przewodem zamiast sznurowadła. Na głowie miał znoszoną szapkę-uszankę, z jednym spalonym na ćwierć „uchem”. – Proszę pana… głodny jestem… kawałek chleba… – wychrypiał chłopak, ledwo Walerian podszedł do auta. Fraza zabrzmiała z wyczuwalnym zawahaniem. Nie żałosny wygląd, nie anachroniczne, jak z dawnego filmu słowa wzbudziły czujność Waleriana, lecz właśnie ta drobna pauza. Przypomniał sobie dawne lekcje dykcji z teatru amatorskiego. Prawdziwe zawahanie rozpoznaje czuły widz – to sygnał prawdy lub kłamstwa. Chłopak kłamał. Zawahanie to był jego sygnał. Cała scena wydawała się przedstawieniem. Komu je odgrywał? Wszystko instynktownie Walerian poczuł: cała ta gra jest przeznaczona właśnie dla niego. „Ciekawie. No dobrze, kolego, zagram w twoją grę. Moje dziewczynki będą zachwycone – uwielbiają zabawy w detektywów.” – Chlebkiem się nie najesz. Lepiej talerz barszczu, potem ziemniaczki ze śledziem, na deser kompocik i ciepłe drożdżówki. Pasuje? Chłopak tylko na moment się zdziwił, nie spodziewał się takiej reakcji, ale zaraz się opanował, spiął, spojrzał spode łba. „Dobrze, dobrze. Coraz mniej teatru, coraz więcej życia. Idziemy dalej.” – Milczysz? Tak czy nie? – Tak – wyszeptał chłopak. – No i dobrze. Potrzymaj to. Walerian miał swój test: podawał torbę z jedzeniem i udawał, że szuka kluczy. Jeśli chłopak uciekał, oznaczało jedno. Ale ten został, trzymał torbę, patrzył w ziemię, kręcił butem po asfalcie. „Dzięki, koleżko – pomyślał Walerian. – Nie mam dziś ochoty na sprint.” Klucze się w końcu znalazły, torby wylądowały na tylnym siedzeniu. – Zapraszam, panie kolego – Walerian otworzył drzwi pasażera. – Karoca czeka. Ziemniaki się gotują, barszczyk się grzeje. Chłopak westchnął i niepewnie wsiadł do auta. Przez kilka kilometrów jechali w ciszy. Walerian mieszkał z córkami na wsi, 7 kilometrów od miasta, od dziesięciu lat pracował jako spawacz w pogotowiu technicznym. Wychowanek domu dziecka, krewnych nie miał, całą rodziną były dla niego córki. Kochał je ponad wszystko i one odwzajemniały mu tę miłość. Walerian miał szczególną wrażliwość na losy bezdomnych dzieci. Pomagał kiedy tylko mógł. Ile to już razy wieźli z dziewczynami takiego „znajdę”, by znaleźć mu nowy dom. Gdyby nie głupie przepisy, już dawno by wszystkich zaadoptował. Ale przecież: zbyt małe mieszkanie, za mały dochód, samotny ojciec, dwie własne córki… Jakby w domu dziecka dzieciom było lepiej! Walerian sam wiedział najlepiej: najważniejsza jest miłość, nie warunki materialne. A w ich, może niepełnej, ale ciepłej rodzinie, dzieciak byłby kochany bez granic. Chłopak siedział skulony, szapka opadająca na oczy, sapał, milczał. Dziwny był ten chłopak, niepodobny do innych – wycofany, domowy, nie typowy „dzieciak z ulicy”. „Pośpieszyłem się z oskarżeniem o kłamstwo. Może on przestraszony, zszokowany… Wszystko jasne.” Dziewczyny czekały przed domem. Gdy zobaczyły chłopca, padło: – A to kto, tato? – To właśnie to poranne „przyjemne spotkanie” i „prezent na całe życie” – zaśmiał się Walerian. – Super, tata – Nadia nachyliła się do twarzy chłopaka. – Nieźle, prezent pierwsza klasa. – Tata, co to za prezent? – Bez nazwy. – Bez metki, bez ceny? – Bez. – Wcisnęli ci bubel… coś za coś – teatraalnie wzdycha Nadia. – Trudno, do wyrzucenia. Chłopak spiął się jeszcze mocniej; Nadia szybko poczuła, że aż się w nim wszystko trzęsie. Szczypiąc go po ramieniu, rzuciła: – Halo? Kto mieszka w tym domku? Chłopak milczał, skulony… – Abonent poza zasięgiem – wzdycha Weronika. – Chodźmy do domu, tam może złapiemy sygnał. Weronika wymownie spojrzała na ojca. Ich rodzinne „porozumienie bez słów” znów zadziałało: – „Pięć minut. Ani minuty więcej”, porozumiał się Walerian palcami. – Obrażasz przełożoną – parsknęła Weronika. – My się wyrobimy w trzy. – Nadia, wnoś prezent. Będziemy go testować. Dziewczyny – gęsiego z chłopakiem – weszły do domu. Walerian zajął się swoim wieczornym rytuałem w garażu. W końcu pojawiła się rozgorączkowana Nadia: – Tata, on ściemnia! – Po czym to poznałaś? – Elementarne, Watsonie. Nie pachnie dzieckiem z ulicy, aż za bardzo domowy. – Wąchałaś go? – A jakże. Zgadnij, czym pachnie? – Drożdżówkami? Mydełkiem? Mlekiem? – Pomyliłeś się – Nadia podsuwa rękę z czarnymi plamami. – Smoła? – Nie, tata, to… Walerian obwąchał, podrapał – charakteryzacja! – Nagroda w studiu! Tak, tata, malowany, żeby go brano za… – Bydlątko, jak sam się przedstawił. – No to mamy. Tata, on na pewno specjalnie podpalił teatrzyk z jednym aktorem. – Dlaczego? – O to pytamy. Milczy uparcie, ale Weronika już go rozgryzła. Zaraz się rozgada. – Straszycie go, że jesteśmy rodziną wampirów i wysysamy dziecięcą krew? – Toż to stare metody. My teraz… Wpadła Weronika: – Tata, mamy jeszcze kwas siarkowy? – Połowa bańki w garażu! – Nadia chwyta kanister – Teraz rozpuszczamy w kwasie i spuszczamy w kanalizacji… – Okrutnicy! – Okrutnice! – poprawiła Nadia. W kuchni chłopak, umyty i przebrany („Bóg, prawdziwy rudy, jak u Poświatowskiej – rudy jak maślaki w lesie!”), w wypranej podkoszulce, podzielił się historią. Miał na imię Spartak Bugaiew (ku ogólnemu zaskoczeniu okazał akt urodzenia), był tylko o jeden dzień starszy od Nadii. Ojciec zginął w Czeczenii, matka zmarła przy porodzie. Starsza siostra Sofia wychowywała rodzeństwo jak mogła. Pewnego dnia zakochała się, ale obawiała się reakcji Spartaka… …i dalsze rodzinne perypetie, po których pada: – Walerianie, proszę, weź moją siostrę za żonę… Córki Waleriana szaleją i dopingują… – Widzisz, tata, mówiłam rano: poznasz kogoś wyjątkowego, dostaniesz prezent na całe życie – dużą, szczęśliwą rodzinę. Przecież zawsze o tym marzyłeś. Zobacz, dziś twoje marzenia się spełniają…

Słuchaj, muszę Ci coś opowiedzieć, bo sama się uśmiecham na samo wspomnienie tego dnia Rano, przy śniadaniu, Zosia moja najstarsza, wpatrzona w telefon, nagle pyta:
Tato, widziałeś dzisiejszą datę?
Nie, a co z nią?
Zosia odwraca ekran, a tam: 11.11.11, czyli 11 listopada 2011 roku.
Przecież to twoja szczęśliwa liczba jedenastka, a dziś masz aż trzy pod rząd. Będzie super dzień, mówię Ci.
Z twoich ust do Bożych uszu zaśmiał się Wojtek.
Tak, tato wtrąca się młodsza, Basia, też zakopana w swój telefon. Horoskop mówi: dla Skorpionów dziś nowe znajomości i prezent na całe życie.
No to pewnie, ktoś tam w Hiszpanii czy gdzieś w Niemczech umarł, jesteśmy jedynymi spadkobiercami, zostaliśmy milionerami
Miliarderami, tato! śmieje się Zosia. Milion to za mało dla ciebie.
No właśnie, też tak myślę! Tyle pieniędzy Co robimy najpierw? Kupimy dom w Toskanii czy od razu lecimy na Malediwy i bierzemy jacht?
I helikopter, tato dorzuca Basia. Chcę mieć własny helikopter!
Bez problemu, dostaniesz helikopter. A ty, Zosiu, co byś chciała?
Chcę wystąpić w filmie w Bollywood, z Shah Rukh Khanem.
O, taka drobnostka Zadzwonię do niego i załatwię. Dobra, dziewczyny, kończcie te marzenia i śniadanie, zaraz wychodzimy.
No super, nawet pomarzyć nie można wzdycha Basia.
Marzyć trzeba i należy wyprostował się Wojtek, wypił herbatę do końca i wstał od stołu ale nie zapominajcie o szkole

I nie mogę uwierzyć, jak mi to przypomniało się później tego dnia w sklepie, kiedy pakowałem zakupy do siatek. Cały się zlękłem zamiast fajnego dnia, to miałem urwanie głowy w robocie, do tego musiałem zostać dłużej, padnięty wracałem do domu. Żadnego prezentu Żadnej znajomości na całe życie.
Szczęście uciekło, niby gołąb spod katedry prychnąłem sam do siebie, wychodząc ze sklepu.

Przy moim staruszku Polonezie kręcił się chłopak. Nikt go chyba nie pilnował sierotka jak nic. Widać to było na kilometr: ubrany niechlujnie, buty nie do pary na lewej nodze sportowy but, na prawej jakiś podarty traperek przewiązany niebieską sznurówką. Na głowie rozciągnięta uszatka, z jednym uchem nadpalonym.
Proszę pana jestem głodny dałby pan trochę chleba? ledwo słyszalnie zapytał, kiedy podszedłem do auta.

Jakoś aż mnie tknęło, bo coś tu brzmiało nie tak była w tej prośbie taka pauza, która przypominała mi lekcje w licealnym teatrze amatorskim. Uczyliśmy się tam, jak po takich pauzach można poznać, czy aktor naprawdę gra, czy tylko udaje. Tak samo jest w życiu. Chłopak zmyślał czułem to od razu.
Myślę sobie: dobrze, koleżko, pobawimy się w twoją grę. Moje dziewuchy uwielbiają przecież grać w detektywów.

Samym chlebem nie najesz się. A może zjesz miskę barszczu z ziemniakami i śledziem, do tego kompot z suszu? Słodkie bułeczki na deser?
Chłopak na chwilę zaniemówił, wyraźnie nie takiej odpowiedzi się spodziewał, ale zaraz znowu zesztywniał i tylko kiwnął głową.
Świetnie, potrzymaj to chwilę dałem mu siatkę z jedzeniem.

I to była moja metoda prawdziwi bezdomni od razu uciekali z torbą jedzenia. A ten po prostu stał. Wyciągałem długo kluczyki, rozmawiałem przez telefon, nawet odwróciłem się plecami. Nic. Stał tam, jakby był gwoździem przybity do asfaltu.
Na szczęście!

Wsadziłem torby na tylne siedzenie i mówię:
Zapraszam, panie kolego. Karoca gotowa, barszcz się grzeje.
Chłopak jakoś dziwnie westchnął i usiadł obok. Jechaliśmy tak przez pięć minut w ciszy. Moja chałupa jest w małej wiosce pod Lubartowem. Pracuję tam już ponad dziesięć lat jako spawacz. Sam, ojciec dwóch cudownych córek całe moje życie to one. Sam byłem dzieckiem z domu dziecka, więc serce mi się kraje do takich losów jak ten chłopak.

Wielu już przez mój dom przeszło żebym tylko mógł, to bym połowę tych dzieciaków adoptował. Ale te nasze polskie przepisy Za małe mieszkanie, za mało pieniędzy, samotny ojciec Stosy argumentów, a i tak w domu dziecka jest sto razy gorzej. Liczy się przecież miłość, nie warunki!
Niestety, urzędnicy wiedzą lepiej

Chłopak siedział skulony, uszy wciągnięte po same ramiona. Wydawał się przytłoczony, przeżywał coś po swojemu. Inny typ niż te dzieciaki, które już wcześniej spotykałem. Tamci byli pyskatymi wyjadaczami. Ten raczej milczący, domowy. Na pewno nie z bidula. Pewnie uciekł z domu. A może jest tu tydzień, może mniej

Nawet nie kłamał pomyślałem. Po prostu był w szoku. Zaraz go zjemy miłością, nakarmimy, wyśpimy się i sam wszystko opowie. Będzie dobrze.

Zosia i Basia już czekały na ganku, kiedy dojechaliśmy. Pojawiły się natychmiast, wyciągnęły zakupy z auta i nagle coś zauważyły.
Tato, a kto to? patrzą na chłopaka.
No widzicie, dziewczyny, wasze dzisiejsze nowe znajomości i prezent na całe życie!
Rewelacja, tato! Basia podchodzi, zagląda pod czapkę chłopca. Fajny prezent, obyś nie zabrał go z cudzego wózka!
Gdzie tam Chwycił mnie za nogę i woła, że jest moim prezentem!
I jak się nazywa ten podarek? dopytuje Zosia.
Bez nazwy.
Bez etykietki i ceny?
Bez.
No to ładny mi prezent, tato Brak towaru! zażartowała Basia.
Chłopak aż się spiętrzył od napięcia, bał się pewnie uciec. Basia złapała go mocno za ramię.
Halo, jest tu kto?
Chłopak milczał.
Chyba tu nie ma zasięgu śmiała się Zosia. Wejdźmy do domu, może tam się uruchomi.

Dały mi znać oczami zagramy w dobrego i złego policjanta. Znamy to. Pokazałem im: pięć minut i ani sekundy dłużej. Spokojnie, tato, trzy minuty starczy odpowiedziała Zosia jednym spojrzeniem.

Basia spektakularnie wciągnęła chłopaka do domu.
Chodź, zbadamy, co to za Nieznany Obiekt Przemieszczający się.

Dziewczyny zniknęły z zakupami i chłopakiem w domu, ja poszedłem do garażu szykować Poloneza na rano. Przeszło kolejne pięć minut, a tu wpada rozemocjonowana Basia.
Tato! On ściemnia!
Skąd wiesz?
Elementarna dedukcja, Watsonie! On pachnie po domu, nie jak dzieciak z ulicy.
Obwąchałaś go?
Oczywiście! Wiesz czym pachnie?
Zgaduję bułeczkami? Mydełkiem? Mlekiem?
Spaliłeś już trzy szanse. Poczuj sam!

Podsuwam rękę pod nos smar, trochę kolorowe plamy.
Farby do charakteryzacji?
Punkt dla ciebie! śmieje się Basia. Zmalował się, żeby wyglądać na brudnego.
Powiedział, że nazywa się Byk. Pewnie jakaś ksywa.
Byk to dobrze, wykarmimy go, na skup mięsa oddamy
Oj, tato, teraz poważnie. Jestem przekonana, że on Cię celowo znalazł. Przebrał się za bezdomnego, żeby tu trafić. Cicho siedzi, ale zaraz Zosia go złamie i wszystko się wyjaśni.

Nie zdążyła dokończyć, bo z kuchni wrzasnęła Zosia:
Mamy jeszcze kwas siarkowy?
Jasne, połowa kanistra została krzyknęła Basia, udając, że leci do garażu po kanister.
Teraz rozpuszczamy w kwasie i puszczamy rurą rzuciła do mnie, przebiegając obok.
Potwory!
Potwory w spódnicy! odkrzyknęła ze śmiechem Basia.

Tato, myj ręce, wszystko gotowe! zawołała Zosia, jak tylko wszedłem. Jesteśmy głodni jak wilki, chętnie byśmy zjadły nasz byczek.
O, chętnie bym mu kostki pochrupała śmieje się Basia.

Wszedłem do kuchni, a tam chłopak już w zwykłej koszulce, trochę zdezorientowany, ale czysty i od razu jakby inny. Dziewczyny kończyły nakrywać do stołu, szeptały do siebie, chichrały się co chwilę. Dał się zauważyć pewny siebie, patrzył jasno w oczy, trzymał się prosto, nie spuszczał wzroku. Domowy chłopak.

Zosia i Basia rzucały żarcikami, a ja w głowie miałem jedno: wszystko, co zrobił, było po to, by tu trafić. Czemu? Ciekawy, grzeczny, domowy. Boi się, ale i ufa? Co dalej?

Tato, halo! potrząsa mną Zosia. Jeszcze chcesz dokładkę?
Dzięki, najadłem się. Dziewczyny, jesteście cudowne kucharki.
Długo odpłynąłeś Basia się śmieje. Córki się wydały, jesteś już dziadkiem…

Chłopak się wyprostował, zebrał się w sobie:
Wystarczy Zosiu, Basiu, już nie trzeba Poddaję się. Panie Wojciechu, przepraszam, że to tak głupio rozegrałem
Usiądź, uspokój się i opowiedz wszystko mrugnąłem do niego.

Prosta, szczera prawda wywróciła wszystko do góry nogami. Chłopiec nazywał się Szymon Bykowski (pokazał dowód), był tylko jeden dzień starszy od Basi, miał też jedenaście lat. Ojciec poległ na misji, mama była jeszcze w ciąży, ciężko to przeżyła, została z dziećmi sama. Starsza siostra Kasia prawie pełnoletnia, musiała walczyć w sądzie, żeby ich nie oddano do domu dziecka. Z pomocą rodziny dali radę, ale życie zmusiło Szymona i jego siostrę do bardzo wczesnej dorosłości. Byli razem jak drużyna.

W październiku Szymon zauważył, że z siostrą coś nie tak apatyczna, smutna. Okazało się, że się zakochała. W kim? W kimś takim jak ja, tylko po przejściach. Długo nie mówiła, ale w końcu się wygadała, że chodzi o mnie, Wojtka, złotą rączkę z naszej wioski, co nie pije, nie pali, dziewczynki wychowuje sam. A że czasem pomaga dzieciakom, bo sam z bidula Wtedy Szymon wpadł na pomysł, by się przebrać, sprawdzić mnie i dom od środka. Chciał ocenić, czy siostra znajdzie tu dom, czy będzie kochana i bezpieczna. Wszystko się wydało. Dziewczynki go złamały w pięć minut.

Bardzo was polubiłem. Zosiu, Basiu, jesteście super. Panie Wojciechu, proszę, weź pan moją siostrę za żonę. Będziecie szczęśliwi. Ona jest wspaniała, dobra jak mama Sama bała się powiedzieć, bo no, boi się, że jak się dowiesz, że ma dzieci pod opieką
E tam! oburza się Zosia. My się tym zajmiemy. Będzie wasza rodzina.
Zajmiemy się, damy radę potwierdza Basia. Tato, co ty na to? Pytamy Kasię o zgodę?

Tak wyszło, jak z filmu ja na Kasię też od dawna patrzyłem ciepło. Taki los Przygarniemy się razem.
Szymon wstał od stołu, podał mi rękę:
Panie Wojciechu, jako jedyny mężczyzna w rodzinie, oddaję panu siostrę w dobre ręce.

Uścisnąłem go mocno. Sam się popłakałem.

A Basia, widząc, że robi się wzruszająco, od razu rozkręciła atmosferę:
Widzisz, tato? Nie wierzyłeś, a się spełniło! Dostałeś prezent na całe życie nową, wielką rodzinę. Przecież o tym zawsze marzyłeś!

I ja ci powiem miałem szczęście, które przyleciało nie jak gołąb, tylko jak ruda wichura, razem z pyskatymi dziewczynkami i jednym bardzo dzielnym, upartym chłopakiem.