On jej szczerze nie lubił. Tak szczerze, pełnym brzuszkiem irytacji.
Mieszkali razem piętnaście lat. Całe piętnaście lat codziennie rano widział jej twarz, ale dopiero od roku jej nawyki zaczęły go doprowadzać do szału. Szczególnie ta jedna: wyciągała ręce, leżąc jeszcze w łóżku, i mówiła: Dzień dobry, słoneczko! To będzie cudowny dzień!. Teoretycznie normalne, ale jej chude ręce, zaspana twarz to wszystko wzbudzało w nim rodzaj obrzydzenia.
Ona podnosiła się, szła do okna i przez parę sekund patrzyła gdzieś daleko, jakby wypatrywała powrotu młodości. Potem zdejmowała piżamę i szła do łazienki. Kiedyś, na początku małżeństwa, zachwycał się jej ciałem, tą swobodą, graniczącą z wyuzdaniem. Choć do dziś jej figura była niczego sobie, ten widok już tylko go rozdrażniał. Raz nawet miał ochotę szturchnąć ją, by szybciej wyniosła się z tej pościeli nowego początku, ale zebrał się w sobie i burknął tylko:
Pośpiesz się wreszcie, mam już tego dość!
Ona jednak wcale nie zamierzała się spieszyć. Wiedziała o jego romansie znała też tę dziewczynę, z którą mąż kręcił już od jakiś trzech lat. Ale czas wygładził jej bolesną ranę dumy, zostawiając tylko żałosną smugę zbędności. Wybaczała mu agresję, chłód i próbę odżycia swojej młodości. Ale równie dobrze nie pozwalała mu wtrącać się w jej powolny, przemyślany rytm życia.
Tak już się jakoś poukładało, odkąd dowiedziała się o chorobie. Choroba dzień po dniu wysysała z niej siły i niebawem miała wygrać tę walkę. Pierwszy odruch? Opowiedzieć wszystkim! Rozłożyć ciężar na bliskich, żeby nie dźwigać całej prawdy sama. Przeżyła jednak najgorsze dni w samotności, a potem zdecydowała: nie powie ani słowa. Jej życie odpływało, uruchamiając codziennie w niej mądrość człowieka, który umie patrzeć i niczego już nie żałuje.
Uciekała czasem do wiejskiej biblioteki, półtorej godziny drogi od domu. Codziennie przysiadała w wąskim przejściu między regałami, ze starą, wygiętą tabliczką: Tajemnice życia i śmierci. Tam szukała książek, które, jak się wydawało, zawierały wszystkie odpowiedzi.
A on chodził do kochanki. Tam wszystko było jasne, ciepłe i znajome jak rosół u babci w niedzielę. Spotykali się już trzy lata, z miłością tak chorą, że sam nie wiedział, kto tu kogo bardziej tłamsi: on ją, czy ona jego. Zazdrość, upokorzenie, a potem znowu zakochanie, którym nie mógł się już nawet normalnie podzielić.
Dziś jednak wszedł tam z postanowieniem niezłomnym: rozwód! Po co trzymać się tego na siłę? Żony nie kocha, wręcz przeciwnie nie znosi jej. A tutaj, z nową partnerką, nareszcie zacznie żyć! Próbował przypomnieć sobie te dawne uczucia do żony, ale nic, null, zero: miał wrażenie, że od początku go irytowała. Wyjął zdjęcie żony z portfela, porwał na strzępy i symbolicznie postanowił zakończyć tę farsę.
Byli umówieni w restauracji, tej samej, gdzie pół roku wcześniej świętowali piętnastą rocznicę małżeństwa. Ona dotarła pierwsza. On przed spotkaniem wpadł jeszcze do mieszkania, miotał się po szafach, szukając aktów potrzebnych do rozwodu. Przekładał szuflady i rzucał zawartością po podłodze.
W jednej z nich znalazł granatową, zamkniętą teczkę. Nigdy jej wcześniej nie widział. Przyklęknął, jednym ruchem zerwał taśmę. Spodziewał się kompromitujących zdjęć, może listów? Ale zobaczył jedynie sterty wyników badań, pieczątki przychodni, wypisy. Wszędzie jej imię, nazwisko, a obok cyferki, których nie chciał zrozumieć.
Odkrycie przyszło nagle, jak cios prądem. Choruje! Szybko odpalił internet, wpisał w Google nazwę diagnozy i zastygł na widok wyników: Pozostało od 6 do 18 miesięcy. Spojrzał na daty: minęło od badań pół roku. Co się działo dalej, nie pamięta. W głowie dudniło tylko: 6-18 miesięcy.
Ona czekała na niego czterdzieści minut. Nie odbierał telefonu. Opłaciła rachunek (150 złotych ciut za dużo za tę porcję makaronu) i wyszła na ulicę. Jesień była piękna, słońce nie prażyło, ale miło grzało duszę. Jak piękne jest życie, jak dobrze tu, na świecie, pod polskim słońcem, z widokiem na las.
Pierwszy raz od czasu tej diagnozy ogarnęło ją współczucie wobec samej siebie. Znajdywała w sobie siłę, by nie obciążać nikogo swoim sekretem nie mężowi, nie rodzicom, nie koleżankom. Starała się im oszczędzić cierpienia, nawet kosztem swojego. Zresztą już niedługo zostaną tylko wspomnienia.
Szła chodnikiem i patrzyła, jak ludzie patrzą radośnie w przyszłość zaraz przyjdzie zima, ale potem niechybnie wiosna! Ona już tego nigdy nie poczuje. Gorycz w niej rosła, aż w końcu wypłynęła strumieniem niekończących się łez
On w tym czasie biegał po mieszkaniu jak szalony. Po raz pierwszy w życiu poczuł aż fizycznie jak krótkie jest życie. Przypomniał sobie żonę z początku znajomości młodą, pełną nadziei. Przecież wtedy ją kochał! Nagle te ostatnie piętnaście lat wydało mu się jakby niebyłe. Jakby wszystko wciąż było możliwe: szczęście, młodość, życie
Ostatnie dni poświęcił jej, był przy niej cały czas, od rana do nocy. Czuł spokój, szczęście jakiego nie zaznał od lat, chociaż nad głową wisiała groza nieodwracalności. Bał się, że odejdzie, chciał oddać wszystko, by tylko została przy nim dłużej. Gdyby ktoś mu wtedy powiedział, że jeszcze miesiąc wcześniej nienawidził jej i planował rozwód, nie uwierzyłby: To nie byłem ja!
Patrzył, jak żonie trudno żegnać się z życiem, jak płacze w nocy, myśląc, że on śpi. Wiedział już, że nie ma gorszego wyroku niż znajomość daty własnego końca. Widział, jak walczyła, łapiąc się każdej, nawet najbardziej absurdalnej nadziei.
Ona zmarła dwa miesiące później. Całą drogę z domu do cmentarza usłał kwiatami. Płakał jak dziecko, kiedy spuszczali trumnę. W jednej chwili postarzał się o tysiąc lat.
W domu, pod jej poduszką, znalazł karteczkę marzenie, które pisała w Sylwestra: Być szczęśliwą z Nim do końca moich dni. Podobno wszystkie sylwestrowe życzenia się spełniają. Chyba rzeczywiście, bo w tym samym roku on napisał: Być wolnym.
Każdy dostał to, czego przynajmniej przez chwilę najbardziej chciał.
